മോഹിനി

സ്വർണ്ണനിറമുള്ള മോഹിനി ഒരു പന്ത് കൊണ്ട് കളിക്കുന്ന നിലയിൽ ചിത്രീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. അവർ വളരെ യാഥാർത്ഥ്യബോധത്തോടെ കാണപ്പെടുന്നു, വലത് കൈകൊണ്ട് അയഞ്ഞ രീതിയിൽ പിടിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സാരി ധരിച്ചിരിക്കുന്നു. പന്ത് അവരുടെ ഉയർത്തിയ ഇടത് കൈയിലാണ്. അവർ മോഹിനിയാട്ടം നർത്തകിയെപ്പോലുള്ള ആഭരണങ്ങൾ ധരിക്കുന്നു: കമ്മലുകൾ, മാല, മൂക്കുത്തി എല്ലാം നർത്തകിമാർ അണിയുന്നതുപോലെ കാണപ്പെടുന്നു. അവരുടെ മുടി നീണ്ടതും നടുവിൽ വകഞ്ഞതുമാണ്. അവർ മാറ് മറയ്ക്കാതെയാണ്.

Iconography

Primary Deity/Figure
മോഹിനി
Iconographic Form
മോഹിനി (വിഷ്ണുവിന്റെ അവതാരം)
Iconographic Attributes
സ്വർണ്ണനിറം; നിവർന്നുനിൽക്കുന്നു; രണ്ട് കൈകൾ; സാരി ധരിച്ചിരിക്കുന്നു; സാരി വലത് കൈകൊണ്ട് പിടിച്ചിരിക്കുന്നു; ഉയർത്തിയ ഇടത് കൈയിൽ പന്ത്; മൂക്കുത്തി, മാലകൾ, വളകൾ, കാൽച്ചിലങ്കകൾ ഉൾപ്പെടെ മനോഹരമായ ആഭരണങ്ങൾ; മാറ് മറയ്ക്കാതെ; നീണ്ടതും നടുവിൽ വകഞ്ഞതുമായ മുടി; നീല പശ്ചാത്തലം.
Rasa
Shringara

Spatial & Architectural

Zone within Temple
Sanctum
Position in Pradakshina Sequence
6
Adjacent Panels
Parasurama and Rakshasa head

Narrative

Textual Source
Bhagavata Purana
Mythological Tale
മോഹിനി വിഷ്ണുവിന്റെ ഒരു അവതാരമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും മന്ദര പർവ്വതം ഉപയോഗിച്ച് സമുദ്രം കടയുമ്പോൾ, അമൃതം ഉൾപ്പെടെ നിരവധി നിധികൾ പുറത്തുവന്നു. അമൃതം ആരാണ് സേവിക്കേണ്ടതെന്ന കാര്യത്തിൽ ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും തമ്മിൽ യുദ്ധം പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടപ്പോൾ, വിഷ്ണു സുന്ദരിയായ മോഹിനിയുടെ രൂപം സ്വീകരിച്ച് ഇരു കൂട്ടർക്കുമിടയിൽ മധ്യസ്ഥയായി പ്രവർത്തിച്ചു. അസുരന്മാർ അവരുടെ സൗന്ദര്യത്തിൽ ആകൃഷ്ടരായി, ആ ശ്രദ്ധാശൈഥില്യം ഉപയോഗിച്ച് മോഹിനി അമൃതം മുഴുവൻ ദേവന്മാർക്ക് വിളമ്പി. കേരള ചുവർചിത്രങ്ങളിൽ, മോഹിനിയും ശിവനും ഒരുമിച്ചുള്ള ചിത്രീകരണമുണ്ട്, പാർവ്വതി ദേവി അവരുടെ സംഗമത്തിൽ നിന്ന് കണ്ണുതിരിച്ചു നിൽക്കുന്നു. അവരുടെ സംഗമത്തിൽ നിന്ന് അയ്യപ്പൻ അഥവാ ശാസ്താവ് ജനിച്ച്, മഹിഷി എന്ന അസുരിയെ വധിച്ചു.
Episode
ആഖ്യാനേതരം

Condition & Documentation

Condition
Fair
Deterioration Type
Pigment loss
Restoration Status
Unrestored
Documentation Type
DSLR full panel
Permission Basis
Combined permission
Date of Documentation
03/08/2024
Artist
അജ്ഞാതൻ
Identifier
PVM_P006
Rights / Notes
മുൻകൂർ അനുമതിയില്ലാതെ ഈ ചിത്രങ്ങൾ പുനർനിർമ്മിക്കുകയോ പുനർവിതരണം ചെയ്യുകയോ വാണിജ്യ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യരുത്.