കിരാതാർജുനീയം 4 - കേരള മ്യൂറൽ ആർക്കൈവ്

Detail Photos

അർജുനനും ശിവനും (കിരാതനായി) യുദ്ധത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതായി ഈ പാനൽ കാണിക്കുന്നു. ഇരുവരുടെയും കൈകളിൽ വില്ലും അമ്പുകളുമുണ്ട്, അവ പരസ്പരം ചൂണ്ടിയിരിക്കുന്നു. കിരാത രൂപത്തിലുള്ള ശിവന് പിന്നിൽ പാർവതി നിൽക്കുന്നു. കിരാതനായ ശിവന് മയിൽപ്പീലികൾ കൊണ്ടുള്ള കിരീടമുണ്ട്. അദ്ദേഹം പച്ച മേൽവസ്ത്രവും ചുവപ്പും പച്ചയും ഉള്ള മഞ്ഞ അടിവസ്ത്രവും ധരിച്ചിരിക്കുന്നു. അർജുനൻ പച്ചനിറമുള്ളവനും ചുവന്ന മേൽവസ്ത്രം ധരിച്ചവനുമാണ്. അവർക്ക് പിന്നിൽ ഒരു കൂട്ടം മരങ്ങളുണ്ട്. ഇരുവരും കിരീടം, മോതിരങ്ങൾ, തോൾവളകൾ, വളകൾ, മാലകൾ, കമ്മലുകൾ എന്നിവ ധരിക്കുന്നു.

Iconography

Primary Deity/Figure: ശിവനും അർജുനനും
Secondary Figures: പാർവതി
Iconographic Form: കിരാതാർജുനീയം
Iconographic Attributes: പച്ചനിറമുള്ള അർജുനൻ പാനലിന്റെ വലതുവശത്ത് നിൽക്കുന്നു; വലതു കൈയിൽ വില്ലും ഇടതു കൈയിൽ അമ്പും പിടിച്ചിരിക്കുന്നു; ചുവന്ന മേൽവസ്ത്രവും ചുവപ്പും പച്ചയും വരകളുള്ള അടിവസ്ത്രവും ധരിക്കുന്നു; മാലകൾ, വളകൾ, കാൽച്ചിലമ്പുകൾ, മോതിരങ്ങൾ, കമ്മലുകൾ, കിരീടം എന്നിവ ധരിക്കുന്നു; കിരാതനായ ശിവൻ അദ്ദേഹത്തിനടുത്ത് നിൽക്കുന്നു; മഞ്ഞനിറമുള്ളവനും പച്ച മേൽവസ്ത്രം ധരിച്ചവനുമാണ്; മഞ്ഞ അടിവസ്ത്രത്തിൽ ചുവപ്പും പച്ചയും വരകൾ; മയിൽപ്പീലി കൊണ്ടുള്ള കിരീടം; താടിയും മീശയുമുണ്ട്; ഇരു കൈകളിലും വില്ലും അമ്പുമുണ്ട്; ഇടതു കൈയിൽ വില്ലും വലതു കൈയിൽ അമ്പും പിടിച്ചിരിക്കുന്നു; പാർവതി അവർക്ക് പിന്നിൽ നിൽക്കുന്നു; അവൾ പച്ചനിറമുള്ളവളാണ്; മുടി പൂക്കളാൽ അലങ്കരിച്ച കുടുമയായി കെട്ടിവച്ചിരിക്കുന്നു; ഇലകൾ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച അടിവസ്ത്രം ധരിക്കുന്നു; ധാരാളം മാലകൾ ധരിക്കുന്നു; അവർക്ക് പിന്നിൽ ചുവന്ന പശ്ചാത്തലത്തിൽ വരച്ച മരങ്ങളുണ്ട്.
Rasa: Veera

Spatial & Architectural

Zone within Temple: Sanctum
Position in Pradakshina Sequence: 18
Adjacent Panels: Kiratharjuneeyam and Kiratharjuneeyam

Narrative

Textual Source: Mahabharata
Mythological Tale: പാണ്ഡവർ ചൂതുകളിയിൽ പരാജയപ്പെടുകയും വനവാസത്തിന് പോകേണ്ടിവരികയും ചെയ്തപ്പോൾ, ശിവനെ പ്രീതിപ്പെടുത്താൻ അർജുനൻ തപസ്സു ചെയ്തു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച വില്ലാളിയാണെന്ന അഹങ്കാരം അകറ്റാനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭക്തി പരീക്ഷിക്കാനുമായി ശിവൻ കിരാതൻ അഥവാ വനവാസിയുടെ രൂപമെടുത്തു, പാർവതി അദ്ദേഹത്തെ അനുഗമിച്ചു. കാട്ടുപന്നിയെ ആരാണ് വെടിവച്ചത് എന്നതിനെച്ചൊല്ലി ശിവൻ അർജുനനുമായി തർക്കം തുടങ്ങി. കോപാകുലനായ അസുരൻ ശിവനെ അമ്പെയ്ത്ത് മത്സരത്തിന് വെല്ലുവിളിച്ചു, അത് പിന്നീട് മുഷ്ടിയുദ്ധമായി മാറി. പല ശ്രമങ്ങൾക്കു ശേഷവും അർജുനന് കിരാത ശിവനെ പരാജയപ്പെടുത്താൻ കഴിഞ്ഞില്ല. അതിനാൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചെറിയ ശിവലിംഗം നിർമ്മിച്ച് ശിവനെ പ്രാർത്ഥിക്കാൻ തുടങ്ങി. എന്നാൽ ശിവലിംഗത്തിന്റെ കാൽക്കൽ അർപ്പിക്കുന്ന എല്ലാ വഴിപാടുകളും കിരാത ശിവന്റെ കാൽക്കൽ ചെന്നുവീണു. ഒടുവിൽ, കിരാതന്റെ വേഷത്തിൽ തന്നെ പരീക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത് ശിവൻ തന്നെയാണെന്ന് അർജുനൻ തിരിച്ചറിഞ്ഞു. ഈ തിരിച്ചറിവ് ഉണ്ടായ ഉടൻ, ശിവനും പാർവതിയും തങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിലേക്ക് മാറുകയും അദ്ദേഹത്തിന് പാശുപതാസ്ത്രം (അമ്പ്) സമ്മാനിക്കുകയും ചെയ്തു.
Episode: കിരാതാർജുനീയം
Position within Narrative Sequence: 4 out of 8

Condition & Documentation

Condition: Poor
Deterioration Type: Plaster loss
Restoration Status: Unrestored
Documentation Type: DSLR full panel
Permission Basis: Combined permission
Date of Documentation: 12/08/2024
Artist: അജ്ഞാതൻ
Identifier: CMT_P018
Rights / Notes: മുൻകൂർ അനുമതിയില്ലാതെ ഈ ചിത്രങ്ങൾ പുനർനിർമ്മിക്കുകയോ പുനർവിതരണം ചെയ്യുകയോ വാണിജ്യ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യരുത്.