കിരാതാർജുനീയം (പാനൽ 3) - കേരള മ്യൂറൽ ആർക്കൈവ്

Detail Photos

Thalore, THL_P010 — Shiva and Parvathi (as Kirata), Arjuna: detail view 1 of 5

Thalore, THL_P010 — Shiva and Parvathi (as Kirata), Arjuna: detail view 2 of 5

Thalore, THL_P010 — Shiva and Parvathi (as Kirata), Arjuna: detail view 3 of 5

Thalore, THL_P010 — Shiva and Parvathi (as Kirata), Arjuna: detail view 4 of 5

Thalore, THL_P010 — Shiva and Parvathi (as Kirata), Arjuna: detail view 5 of 5

Deity: അർജ്ജുനൻ Deity: ശിവൻ Location: തലോർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം Theme: മഹാഭാരതം Visual Feature: അലങ്കരണം Visual Feature: കൈമുദ്രകൾ Visual Feature: പശ്ചാത്തല അലങ്കാരം Visual Feature: ഭാവാലങ്കാരം

കിരാതരൂപത്തിലുള്ള ശിവനും പാർവ്വതിയും, മണൽ കൊണ്ട് ശിവലിംഗം നിർമ്മിച്ച് അതിന് കാഴ്ചകൾ അർപ്പിക്കുന്ന അർജ്ജുനനെ നോക്കിനിൽക്കുന്നു. ശിവലിംഗത്തിന് അർപ്പിക്കുന്ന ഇലകൾ കിരാത ശിവന്റെ കാൽക്കൽ ചെന്നുവീഴുന്നു.

Iconography

Primary Deity/Figure: ശിവനും പാർവ്വതിയും (കിരാതരൂപത്തിൽ), അർജ്ജുനൻ
Iconographic Form: കിരാതാർജുനീയം
Iconographic Attributes: പച്ച നിറമുള്ള ശിവനും പാർവ്വതിയും നിവർന്നു നിന്ന്, മുനിവേഷത്തിൽ മുട്ടുകുത്തി നിൽക്കുന്ന സ്വർണ്ണ നിറമുള്ള അർജ്ജുനനെ നോക്കുന്നു. ശിവൻ ഒരു കൈയിൽ വില്ലും അമ്പും മറുകൈയിൽ ഉടുമ്പിനെയും പിടിച്ചിരിക്കുന്നു. മയിൽപ്പീലി കൊണ്ടുള്ള ശിരോഭൂഷണം ധരിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, തന്റെ പ്രതീകാത്മകമായ കടുവാത്തോൽ വസ്ത്രവും ധരിച്ചിരിക്കുന്നു. അരപ്പട്ടയിൽ ഒരു ചെറിയ കത്തിയുമുണ്ട്. പാർവ്വതിയും ഏതോ മൃഗത്തിന്റെ തോൽ ധരിച്ച്, മയിൽപ്പീലിയും ഇലകളും കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു. അവൾ പഴങ്ങൾ നിറച്ച ഒരു കുട്ട പിടിച്ചിരിക്കുന്നു.
Rasa: ശാന്തം

Spatial & Architectural

Temple: ശ്രീകോവിൽ
Zone within Temple: ശ്രീകോവിൽ
Position in Pradakshina Sequence: 8
Adjacent Panels: Kiratharjuneeyam (Panel 1 and 2) and Ardhanareeshwaran

Narrative

Textual Source: Mahabharata
Mythological Tale: പാണ്ഡവർ ചൂതുകളിയിൽ പരാജയപ്പെട്ട് കാട്ടിൽ വസിക്കാൻ വിധിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, അർജ്ജുനൻ ശിവനെ പ്രീതിപ്പെടുത്താനായി തപസ്സ് ചെയ്തു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച അമ്പെയ്ത്തുകാരൻ എന്ന അഹങ്കാരം ഇല്ലാതാക്കാനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭക്തി പരീക്ഷിക്കാനുമായി, ശിവൻ കിരാതൻ അഥവാ വനവാസിയുടെ രൂപം സ്വീകരിച്ചു, പാർവ്വതിയും അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം ചെന്നു. കാട്ടുപന്നിയെ ആരാണ് എയ്തതെന്നതിനെച്ചൊല്ലി ശിവൻ അർജ്ജുനനുമായി തർക്കം തുടങ്ങി. കോപാകുലനായ ഒരു അസുരൻ ശിവനെ അമ്പെയ്ത്ത് മത്സരത്തിന് വെല്ലുവിളിച്ചു, അത് പിന്നീട് മുഷ്ടിയുദ്ധമായി മാറി. പല ശ്രമങ്ങൾക്ക് ശേഷവും അർജ്ജുനന് കിരാത ശിവനെ പരാജയപ്പെടുത്താൻ കഴിഞ്ഞില്ല. അതിനാൽ അദ്ദേഹം ഒരു ചെറിയ ശിവലിംഗം നിർമ്മിച്ച് ശിവനോട് പ്രാർത്ഥിക്കാൻ തുടങ്ങി. എന്നാൽ ശിവലിംഗത്തിന്റെ കാൽക്കൽ അർപ്പിച്ച കാഴ്ചകളെല്ലാം കിരാത ശിവന്റെ കാൽക്കൽ ചെന്നുവീണു. ഒടുവിൽ, കിരാതന്റെ വേഷത്തിൽ തന്നെ പരീക്ഷിക്കുന്നത് ശിവൻ തന്നെയാണെന്ന് അർജ്ജുനൻ തിരിച്ചറിഞ്ഞു. ഈ തിരിച്ചറിവ് ഉണ്ടായ ഉടൻ, ശിവനും പാർവ്വതിയും തങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിലേക്ക് മാറുകയും അദ്ദേഹത്തിന് പാശുപതാസ്ത്രം (അമ്പ്) നൽകുകയും ചെയ്തു.
Episode: കിരാതാർജുനീയം (അർജ്ജുനനും വേട്ടക്കാരനും)
Position within Narrative Sequence: Panel 3 of 4

Condition & Documentation

Condition: മികച്ചത്
Deterioration Type: ഒന്നും നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല
Restoration Status: പുനഃസ്ഥാപിക്കാത്തത്
Documentation Type: DSLR ഫുൾ പാനൽ
Permission Basis: ദേവസ്വം അനുമതി
Date of Documentation: 22/08/2024
Artist: സെന്തിൽ
Identifier: THL_P009
Rights / Notes: മുൻകൂർ അനുമതിയില്ലാതെ ഈ ചിത്രങ്ങൾ പുനർനിർമ്മിക്കുകയോ പുനർവിതരണം ചെയ്യുകയോ വാണിജ്യ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യരുത്.