രാമായണം

മട്ടാഞ്ചേരി കൊട്ടാരത്തിലെ രാമായണ ഹാളിൽ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്ന രാമായണ പരമ്പരയിലെ ആദ്യത്തെ പാനലാണിത്. രാമനും സഹോദരന്മാരും ജനിച്ച സാഹചര്യങ്ങൾ ഈ പാനലിൽ കാണിക്കുന്നു. പാനലിന്റെ മുകൾ ഇടതുവശത്ത്, തന്റെ രാജ്യത്തിന് അവകാശികളെ ലഭിക്കുന്നതിനായി പുത്രകാമേഷ്ടി യാഗം നടത്തേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയെക്കുറിച്ച് ദശരഥൻ തന്റെ മന്ത്രി സുമന്ത്രനോട് വിശദീകരിക്കുന്നു. താഴെ, പാനലിന്റെ താഴെ ഇടതുവശത്ത്, ഋഷിശൃംഗ മുനി പുത്രകാമേഷ്ടി യാഗം നടത്തുന്നു. പായസം (ഒരു പ്രത്യേകതരം മധുരപലഹാരം) നിറച്ച പാത്രവുമായി യാഗാഗ്നിയിൽ നിന്ന് അഗ്നിദേവൻ ഉയർന്നുവരുന്നു. യാഗത്തെ അനുഗ്രഹിക്കുന്ന ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിനെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ കാണാം. ഈ രംഗത്തിന്റെ വലതുവശത്ത്, ദശരഥൻ പായസം കൈയിൽ പിടിച്ച്, തന്റെ ഭാര്യമാർക്ക് നൽകുന്നു. സുമന്ത്രൻ അരികിൽ നിൽക്കുന്നു. പാനലിന്റെ മുകൾ വലതുവശത്ത്, പ്രശസ്തമായ പ്രസവരംഗം അഥവാ പ്രസവിക്കുന്ന രംഗം വ്യക്തമായി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. മൂന്ന് രാജ്ഞിമാർ ദശരഥന്റെ നാല് രാജകുമാരന്മാർക്ക് ജന്മം നൽകുന്നതായി കാണിച്ചിരിക്കുന്നു. കൗസല്യയും കൈകേയിയും ഓരോ കുട്ടിക്ക് വീതം ജന്മം നൽകുമ്പോൾ സുമിത്ര ഇരട്ടകൾക്ക് ജന്മം നൽകുന്നു.

Iconography

Primary Deity/Figure
ശ്രീരാമൻ
Secondary Figures
ദശരഥൻ, സുമന്ത്രൻ, ഋഷിശൃംഗൻ, മുനി, അഗ്നി, വിഷ്ണു, കൗസല്യ, കൈകേയി, സുമിത്ര, സ്ത്രീ പരിചാരികമാർ, കൂടാതെ നവജാതശിശുക്കളായ രാമൻ, ഭരതൻ, ലക്ഷ്മണൻ, ശത്രുഘ്നൻ.
Iconographic Form
ശ്രീരാമൻ (വിഷ്ണുവിന്റെ അവതാരം)
Iconographic Attributes
ശ്രീരാമന്റെയും സഹോദരന്മാരുടെയും ജനനം ചിത്രീകരിക്കുന്നു; ദശരഥൻ പച്ചനിറമുള്ള താടിക്കാരനും ചുവന്ന മേലുടയാട ധരിച്ച് സിംഹാസനത്തിൽ ഇരിക്കുന്നവനുമാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ വലത് കൈ വ്യാഖ്യാനമുദ്രയിൽ ഉയർത്തിയിരിക്കുന്നു; അദ്ദേഹത്തിന്റെ വലതുവശത്ത് സ്വർണ്ണനിറമുള്ള, ആഭരണങ്ങൾ അണിഞ്ഞ കൈകേയിയുണ്ട്; സ്വർണ്ണനിറമുള്ള താടിക്കാരനായ സുമന്ത്രർ ദശരഥൻ പറയുന്നത് കേൾക്കുന്ന മന്ത്രിയാണ്; പാതി മനുഷ്യനും പാതി മാനുമായ ഋഷിശൃംഗൻ പച്ചനിറമുള്ളവനും യാഗം നടത്തുന്നതായി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു; ദശരഥൻ അദ്ദേഹത്തിന് പിന്നിൽ കൈകൾ അഞ്ജലീമുദ്രയിൽ കൂപ്പി നിൽക്കുന്നു; അഗ്നി മഞ്ഞനിറമുള്ളവനും തലയ്ക്ക് മുകളിൽ പായസം നിറച്ച ഒരു ഉരുളിയുമുണ്ട്; പച്ചനിറമുള്ള വിഷ്ണു നോക്കിനിൽക്കുന്നു, അദ്ദേഹത്തിന് നാല് കൈകളുണ്ട്, മുകളിലെ രണ്ട് കൈകളിൽ ശംഖും ചക്രവും പിടിച്ചിരിക്കുന്നു. താഴെയുള്ള കൈകളിൽ താമരപ്പൂവും ഗദയും പിടിച്ചിരിക്കുന്നു. പച്ചനിറമുള്ള കൗസല്യയും സ്വർണ്ണനിറമുള്ള കൈകേയിയും പച്ചനിറമുള്ള സുമിത്രയും അരികരികെ നിന്ന്, അഗ്നി കൊണ്ടുവന്ന പായസം സ്വീകരിക്കാൻ കാത്തുനിൽക്കുന്നു; മൂന്ന് പുതിയ അമ്മമാരും തങ്ങളുടെ കൈകൾ സൂതികമാരുടെ തോളുകൾക്ക് ചുറ്റും വച്ചുകൊണ്ട് പ്രസവരംഗം ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു, മൂന്ന് സ്ത്രീകൾക്കും ഇരുവശത്തും രണ്ട് പേർ വീതം. പ്രസവാവസ്ഥയിലുള്ള സ്ത്രീകൾക്ക് താഴെ ഓരോ സൂതികയും നിൽക്കുന്നു, പച്ചനിറമുള്ള നവജാതശിശു രാമനെയും വെളുത്ത നിറമുള്ള നവജാതശിശു ഭരതനെയും പച്ചനിറമുള്ള ഇരട്ട ശിശു ശത്രുഘ്നനെയും മഞ്ഞനിറമുള്ള ലക്ഷ്മണനെയും സ്വീകരിക്കുന്നു.
Rasa
Shanta

Spatial & Architectural

Temple
കൊട്ടാരത്തിന്റെ ഉൾഭാഗം
Zone within Temple
Ramayana Chamber
Position in Pradakshina Sequence
Not Applicable
Adjacent Panels
Ramayana

Narrative

Textual Source
Ramayana
Mythological Tale
ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിന്റെയും ലക്ഷ്മിയുടെയും അവതാരങ്ങളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന ശ്രീരാമന്റെയും സീതയുടെയും കഥയാണ് രാമായണം. അസുരനായ രാവണനെ വധിക്കാനാണ് വിഷ്ണു ഈ രൂപം സ്വീകരിച്ചതെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. അയോധ്യയിലെ രാജാവായ ദശരഥന് രാമൻ ജനിക്കുന്ന കഥയാണ് രാമായണം പിന്തുടരുന്നത്. രാമന് ലക്ഷ്മണൻ, ഭരതൻ, ശത്രുഘ്നൻ എന്നീ മൂന്ന് സഹോദരന്മാർ കൂടിയുണ്ട്. രാമന് പ്രായപൂർത്തിയായപ്പോൾ, സിംഹാസനം ഏറ്റെടുത്ത് അഭിഷിക്തനാകാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടു. രാമന്റെ രണ്ടാനമ്മയായ കൈകേയിക്ക് തന്റെ സ്വന്തം മകൻ ഭരതൻ അടുത്ത രാജാവാകണമെന്ന് ആഗ്രഹമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാൽ അവൾ ദശരഥനോട് രണ്ട് വരങ്ങൾ ചോദിച്ചു: ഒന്ന് രാമനെ വനവാസത്തിന് അയക്കുക, മറ്റൊന്ന് ഭരതനെ രാജാവാക്കുക. തന്റെ വാഗ്ദാനത്താൽ ബന്ധിതനായ ദശരഥന് രാമനോട് പോകാൻ ആവശ്യപ്പെടേണ്ടിവന്നു, അതിന് അദ്ദേഹം സമ്മതിച്ചു. തന്റെ ഭാര്യ സീതയും സഹോദരൻ ലക്ഷ്മണനും രാമനെ അനുഗമിച്ചു. അവർ ഒരുമിച്ച് വനത്തിൽ താമസിച്ചുകൊണ്ട് വനവാസം ആരംഭിച്ചു. ഇത് അറിഞ്ഞപ്പോൾ ഭരതൻ സിംഹാസനം ഏറ്റെടുക്കാൻ വിസമ്മതിക്കുകയും രാമനെ പിന്തുടർന്ന് വനത്തിലേക്ക് പോകുകയും ചെയ്തു. ഭരതനെ വനത്തിൽ താമസിക്കാൻ രാമൻ അനുവദിച്ചില്ല. പകരം, ഭരതൻ രാമന്റെ ചെരിപ്പുകളുമായി മടങ്ങിവന്ന് അവ സിംഹാസനത്തിൽ വച്ച്, രാമൻ മടങ്ങിവരുന്നത് വരെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരിൽ ഭരണം നടത്തി. വനത്തിലായിരിക്കുമ്പോൾ, രാമന് വിവിധ അസുരന്മാരുമായി നിരവധി സാഹസങ്ങൾ ഉണ്ടായി, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യ സീതയെ രാവണൻ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി ലങ്കയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി. സീതയെ വീണ്ടെടുക്കാൻ, വാനരരാജാവായ സുഗ്രീവനുമായി അദ്ദേഹം സഖ്യമുണ്ടാക്കി, അദ്ദേഹം കടലിന് കുറുകെ ഒരു പാലം നിർമ്മിക്കാൻ സഹായിച്ചു, ഇത് പ്രധാന കരയെ ലങ്കയുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചു. രാമന്റെ സൈന്യം ലങ്കയിലെത്തി, സുഗ്രീവന്റെ സൈന്യത്തിന്റെയും ഹനുമാന്റെയും (രാമനോട് ഭക്തിയുള്ള വാനരദേവൻ) സഹായത്തോടെ രാവണനെ പരാജയപ്പെടുത്തി അയോധ്യയിലേക്ക് മടങ്ങി. വാല്മീകി ഈ കഥ 'രാമായണം' എന്ന ഇതിഹാസത്തിലേക്ക് എഴുതി.
Episode
ബാലകാണ്ഡം
Position within Narrative Sequence
1 out of 10

Condition & Documentation

Condition
Good
Deterioration Type
Pigment loss
Restoration Status
Unrestored
Documentation Type
DSLR full panel
Permission Basis
ASI permission
Date of Documentation
01/08/2024
Artist
അജ്ഞാതൻ
Identifier
MCP_P025
Rights / Notes
മുൻകൂർ അനുമതിയില്ലാതെ ഈ ചിത്രങ്ങൾ പുനർനിർമ്മിക്കുകയോ പുനർവിതരണം ചെയ്യുകയോ വാണിജ്യ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യരുത്.